?Fetva: 15–Sakal uzatmanın hükmü nedir? Keçi sakalı yeterli olur mu
- Fetvalar / 02. İbadetler
- /
- 1. Taharet
Rahman ve Rahim Olan Allah’ın Adıyla
Soru:
Allah’ın selamı, rahmeti ve bereketi üzerinize olsun.
Sakal uzatma konusunda fetva istiyorum. 16 yaşındayım ve çok uzun olmayan sakalım yüzünden çok eleştiri alıyorum. Ama sakalımı tıraş etmiyorum. Duyduğuma göre bu harammış, doğru mudur? Çünkü eğer öyleyse keçi sakalı veya dudağın altında çenede az bir sakal bırakmak yeterli olur mu? Lütfen yardımcı olun, Allah sizi mükâfatlandırsın.
Allah sizden razı olsun.
Cevap:
Rahman ve Rahim Olan Allah’ın Adıyla, Salât ve Selam dürüst ve sözünün eri olan Hz. Muhammed (s.a.v.)’in üzerine olsun. Şöyle ki;
Kıymetli kardeşim,
Allah’ın selamı, rahmeti ve bereketi üzerinize olsun.
Sorunuzun cevabı şu şekildedir:
Sakal bırakmanın gerekli olduğu ile ilgili bir şüphe yoktur. Bu konuda apaçık sahih hadisler vardır. Onlardan bazıları şöyledir:
İbn Ömer Efendimizden şöyle naklediyor:
(( خالفوا المشركين، أحفوا الشوارب، وأوفوا اللحى ))
“Müşriklere muhalefet edin. Bıyıklarınızı kısaltın, sakalınızı uzatın.”
İbn Ömer ve Ebu Hüreyre hadisi ise şöyledir:
(( أحفوا الشوارب و اعفوا اللحى ))
“Bıyıklarınızı kısaltın, sakalınızı uzatın.”
Yine Müslim Ebu Hüreyre’den şöyle naklediyor:
(( جزوا الشوارب، و أرخوا اللحى، خالفوا المجوس ))
“Bıyıklarınızı düzeltin, sakallarınızı uzatın, Mecusilere muhalefet edin.”
Dolayısıyla bu hadislerin muhtevası bir erkeğin Allah katında geçerli bir mazereti olmadığı sürece sakalını bırakması, uzatmasıdır. Bu konuda sakalın uzunluğu ya da kısalığı yani boyutu önemli değildir. Zira Efendimiz (s.a.v.) herhangi bir vasıf belirtmeden sakal bırakmayı emretmiştir. Bu kişisel zevke bağlıdır. Rasulullah (s.a.v.)’in sakalını hiç kesmediğini bildiren hadisler sahih değildir. İbn Ömer, Ebu Hüreyre ve ashabın diğerleri sakallarından kesip alırlardı.
Bazı ülkelerde yaygın olan keçi sakalı diye isimlendirilen şeye gelince, bu sakal yerine geçmez ve hükmü tıraş etmek ile aynıdır. Çünkü hem dil hem de örf favorilerin sakalın bir parçası olduğunu kabul eder. En doğrusunu Allah bilir.
Sakal tıraşı konusunda üç görüş vardır:
İlki haram olduğudur. İbn Teymiye ve diğerleri buna hükmederler.
Diğeri mekruh olduğudur. Kadı İyaz el-Feth isimleri eserinde bunu zikreder ve diğerleri bunu zikretmemiştir.
Üçüncüsü ise mübah olduğudur. Bu da bazı çağdaş alimlerin görüşüdür.
Belki de en ılımlı ve dengeli görüş mekruh olduğudur. İmam Şafi de bu görüşü savunmuştur. Gayrimüslimlerden farklı olma sebebiyle olsa bile burada emir sakal bırakmanın farz olduğuna delalet etmez. Bunun en yakın örneği Yahudi ve Hıristiyanlardan farklı olmak için saçların griye boyanmasıdır. Ama bazı sahabiler bunu yapmamıştır. Bu da hükmünün müstehap olduğuna işaret etmektedir.
Seleften hiç kimsenin sakalını tıraş ettiğine dair bir bilgi ulaşmadığı doğrudur. Belki de adetleri öyle olduğundan sakallarını tıraş etmeye ihtiyaç duymamışlardır.
Dr. Muhammed Ratıb en-Nablusi
